Follow us

GTCI 2017: Πλήρης έκθεση για την κατάταξη της Ελλάδας

Global Talent Competitiveness Index (GTCI) 2017
Παγκόσμιος Δείκτης Ανταγωνιστικότητας Ταλέντων (GTCI) 2017
Ελλάδα – Σύνοψη χώρας


GTCI2017_aboutGr


Θέση στον Δείκτη Global GTCI

Η Ελλάδα κατατάσσεται στην 43η θέση στον δείκτη GTCI, ο οποίος συγκεντρώνει στοιχεία από 118 χώρες (Γράφημα 1). Η Ελλάδα διατηρεί σχετικά καλύτερη κατάταξη στον πυλώνα της «Διατήρησης». Αντίθετα, η χώρα υστερεί όσον αφορά την προσέλκυση παγκόσμιων ταλέντων.



Σύγκριση με τις διάφορες ομάδες χωρών

Η Ελλάδα ανήκει στην περιοχή της Ευρώπης και έχει χαρακτηριστεί ως χώρα Υψηλού Εισοδήματος. Η σχετική κατάταξή της είναι κακή εντός της ομάδας εισοδήματος όπου ανήκει (μόνο το 13 τοις εκατό των χωρών σε αυτή την ομάδα κατατάσσεται χαμηλότερα, όπως φαίνεται στο Γράφημα 2. Εμφανίζει ελαφρώς καλύτερη κατάταξη εντός της περιοχής της (το 30 τοις εκατό των χωρών κατατάσσεται χαμηλότερα)1.
Σε σύγκριση με άλλες περιοχές πέρα από την Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, η Ελλάδα κατέχει αρκετά καλύτερη θέση, ιδιαίτερα συγκρινόμενη με τις περιφέρειες που αποτελούνται κυρίως από αναδυόμενες χώρες: ξεπερνά όλες τις χώρες της Κεντρικής και Νότιας Ασίας (συγκεκριμένα, το 100 τοις εκατό των χωρών έχει χαμηλότερη κατάταξη), καθώς και της Υποσαχάριας Αφρικής. Ωστόσο, υπάρχουν πολλές χώρες τόσο στην Ανατολική όσο και τη Δυτική Ασία που έχουν καλύτερες επιδόσεις.




Η Ομάδα των ανταγωνιστών

Ως ομάδα των ανταγωνιστών της Ελλάδας ορίζονται οι χώρες υψηλού εισοδήματος που βρίσκονται στην Ευρώπη (δεν εξετάζονται χώρες με πληθυσμό μικρότερο από 5 εκατομμύρια). Η ομάδα αυτή αποτελείται από 17 χώρες. Στο Γράφημα 3 συγκρίνονται οι επιδόσεις τους στον δείκτη GTCI σε συνδυασμό με το κατά κεφαλήν ΑΕΠ και το μέγεθος του πληθυσμού τους.
Με βάση το επίπεδο του κατά κεφαλήν ΑΕΠ και το μέγεθος του πληθυσμού της χώρας, η Πορτογαλία είναι ίσως ο πλησιέστερος ανταγωνιστής (που συγκεντρώνει υψηλότερη βαθμολογία από την Ελλάδα). Η επίδοση της Ελλάδας στον δείκτη GTCI είναι χαμηλότερη από τις περισσότερες χώρες αυτής της ομάδας, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων με χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ.



Απόδοση με βάση τους Πυλώνες


Με εξαίρεση τον πυλώνα «Διατήρηση», η Ελλάδα αποδίδει γενικότερα κάτω του μέσου όρου της ομάδας εισοδήματος και της περιοχής της σε όλους τους πυλώνες (Γράφημα 4).




Μεγάλο μειονέκτημα της Ελλάδας σε σχέση με τις κορυφαίες χώρες παρατηρείται στον πυλώνα «Προσέλκυση» (Γράφημα 5). Η Ελλάδα δεν έχει καλή απόδοση ούτε από άποψη «Ενεργοποίησης». Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα δυσκολεύεται ιδιαίτερα να δημιουργήσει μια ανταγωνιστική δεξαμενή ταλέντων. Επιπλέον, η χώρα θα μπορούσε να βελτιωθεί στον τομέα των «Επαγγελματικών δεξιοτήτων». Η Τσεχική Δημοκρατία θα μπορούσε να προσφέρει κάποιες βέλτιστες πρακτικές για την ανάπτυξη του επαγγελματικού ταλέντου. Ευρωπαϊκά κράτη που βρίσκονται στις πρώτες θέσεις όπως η Ελβετία ή η Δανία θα μπορούσαν να προσφέρουν μαθήματα για το πώς μπορεί να βελτιωθεί το κανονιστικό τοπίο και η αγορά (δηλαδή, ο πυλώνας «Ενεργοποίηση»).



Τεχνολογική ετοιμότητα και ταλέντο

Η ετοιμότητα των ταλέντων των χωρών προκειμένου να αξιοποιήσουν την τεχνολογία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο καλά προσαρμόζονται οι κοινωνίες και οι θεσμοί τους σε αναδυόμενες ανάγκες και πραγματικότητες. Με βάση την ανάλυσή μας, οι πολιτικές που ακολουθούνται σε θέματα εκπαίδευσης και απασχόλησης αποτελούν τις μεγάλες προκλήσεις στο πεδίο του «ταλέντου» και θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις επερχόμενες αλλαγές στην οργάνωση, τα μοντέλα εργασίας και τις δεξιότητες που αναδύονται στην οικονομία του 21ου αιώνα. Χωρίς φυσικά την συμμετοχή και διασύνδεση όλων των εμπλεκομένων φορέων, κάθε μεγάλη μεταρρύθμιση σε επίπεδο πολιτικών το πιθανότερο είναι να συναντήσει εμπόδια.
Στο Γράφημα 6 φαίνεται η ετοιμότητα ενός δείγματος 40 χωρών να μεγιστοποιήσουν τις ικανότητες ταλέντων στο πλαίσιο της τεχνολογικής επανάστασης. Αυτός ο πίνακας αποτυπώνει τέσσερα κύρια χαρακτηριστικά σε επίπεδο χώρας.

1. Η ετοιμότητα του εκπαιδευτικού συστήματος μετράται με βάση τέσσερις δείκτες: i) το επίπεδο της βασικής εκπαίδευσης και των μαθηματικών γνώσεων (επιδόσεις PISA), ii) τη χρήση της τεχνολογίας για εκπαιδευτικούς σκοπούς, iii) την πρόσβαση σε ευκαιρίες διά βίου μάθησης και iv) τη σύνδεση του εκπαιδευτικού συστήματος με τις ανάγκες της οικονομίας.

2. Η ετοιμότητα του εθνικού συστήματος απασχόλησης, όπου συμπεριλαμβάνεται και ο τομέας της κοινωνικής προστασίας, μετράται με βάση τρεις δείκτες: την ευελιξία της αγοράς εργασίας (ευκολία πρόσληψης και απομάκρυνσης εργαζομένων), το ασφαλές περιβάλλον απασχόλησης και τον βαθμό συνεργασίας εργαζομένων-εργοδοτών.

3. Η διασύνδεση των εμπλεκομένων φορέων μετράται από έναν μόνο δείκτη, τις σχέσεις επιχειρηματικού κόσμου και πολιτείας. Για παράδειγμα, η κάλυψη της ανάγκης για συνεχή εκπαίδευση που προσαρμόζεται στις νέες τάσεις, η οποία περιλαμβάνει συνδυασμό μαθησιακών μεθόδων, με χρήση ηλεκτρονικών πλατφόρμων εκπαίδευσης και διδασκαλίας σε αίθουσα, προϋποθέτει τη στενή συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων, εκπαιδευτών και εκπαιδευτικών θεσμών από την μια πλευρά, και δημόσιων θεσμών από την άλλη όσον αφορά στον σχεδιασμό και την πιστοποίηση.




4. Το τέταρτο χαρακτηριστικό αφορά στο επίπεδο των Τεχνολογικών ικανοτήτων σε αυτά τα 40 κράτη και αποτυπώνεται μέσα από επτά δείκτες που δείχνουν τον βαθμό εξοικείωσης με πρακτικές που σχετίζονται με την τρέχουσα τεχνολογία: χρήση εικονικών μεθόδων εργασίας (π.χ. εργασία από απόσταση, τηλεργασία), χρήση ηλεκτρονικών κοινωνικών δικτύων, προσωπική ικανότητα για καινοτομία (ή γέννηση ιδεών από ανθρώπους), βαθμός συνεργασίας εντός μιας εταιρείας, βαθμός συνεργασίας μεταξύ εταιρειών, επιχειρηματικό πνεύμα και ανάθεση αρμοδιοτήτων. Αυτές οι μεταβλητές παρουσιάζονται στο Γράφημα 6 τόσο αθροιστικά (το συνολικό άθροισμα των κανονικοποιημένων επτά επιδόσεων που μας δίνει γενικά συμπεράσματα για ικανότητες των κατοίκων της χώρας σε σχέση με την τεχνολογία) όσο και η καθεμία ξεχωριστά.

Χρησιμοποιώντας αυτά τα τέσσερα χαρακτηριστικά2, ο χάρτης απεικονίζει την τεχνολογική ετοιμότητα των πρώτων 40 χωρών του δείκτη GTCI. Τα τέσσερα επίπεδα ετοιμότητας (καλή επίδοση, μεικτή ετοιμότητα, λιγότερο καλή επίδοση, χαμηλή ετοιμότητα) ορίζονται με βάση τις επιδόσεις της χώρας στο κάθε χαρακτηριστικό.

Η Ελλάδα βραδυπορεί σε ό,τι αφορά στην «Ετοιμότητα των ταλέντων για τη χρήση τεχνολογιών». Παρόλο που το εκπαιδευτικό μας σύστημα, αλλά και οι πολιτικές απασχόλησης και κοινωνικής προστασίας θα μπορούσαν σίγουρα να λειτουργούν καλύτερα, σημαντικό περιθώριο βελτίωσης φαίνεται να υπάρχει στα πεδία της προαγωγής της διασύνδεσης των εμπλεκομένων φορέων και της ανάπτυξης ικανοτήτων χρήσης της τεχνολογίας.



[1] Οι ορισμοί των περιφερειών καθώς και των ομάδων εισοδήματος βασίζονται στην ταξινόμηση της Παγκόσμιας Τράπεζας.

[2] Οι δείκτες και για τα τέσσερα χαρακτηριστικά είναι είτε μεταβλητές σε επίπεδο χώρας από τον δείκτη GTCI είτε μεταβλητές από την έρευνα γνώμης ανώτερων στελεχών επιχειρήσεων (Executive Opinion Survey) που διενεργεί το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ∙ πολλές από αυτές χρησιμοποιούνται στον δείκτη ψηφιακής ετοιμότητας Cornell-INSEAD-WEF της Παγκόσμιας Έκθεσης για την Τεχνολογία της Πληροφορίας (GITR).